کنیستر چه عملکردی در خودرو دارد و تعریف آن چیست

کنیستر یک جزء اساسی در سیستم سوخت‌رسانی خودرو به شمار می‌رود که مسئولیت آن جلوگیری از انتشار بخارات بنزین به جو است. این مخزن پلاستیکی که حاوی زغال فعال (کربن فعال) می‌باشد، از یک سو به باک بنزین متصل می‌گردد و از سوی دیگر به منیفولد ورودی هوا می‌پیوندد. در طول زمان، این قطعه ممکن است نیاز به تعویض پیدا کند و خرابی آن می‌تواند با نشانه‌هایی خود را نشان بدهد. در این مقاله از دیجیاتو به بررسی مفهوم کنیستر، وظایف آن، علائم خرابی و زمان مناسب برای تعمیر یا تعویض آن پرداخته‌ایم.

وظیفه کنیستر چیست؟

به‌طور کلی، وظیفه اصلی کنیستر جلوگیری از انتشار بخارات بنزین به محیط زیست می‌باشد. این بخارات به‌ویژه در دماهای بالا در باک خودرو تجمع یافته و می‌توانند هم به محیط زیست آسیب بزنند و هم موجب هدررفت سوخت شوند.

گام‌های عملکرد کنیستر به صورت زیر است:

• جذب بخارات: هنگامی که موتور خودرو خاموش باشد، کنیستر بخارات بنزین را از باک به طور فعال جذب کرده و در ذرات زغال فعال حفظ می‌کند.
• استفاده مجدد: با روشن شدن موتور و تحت نظارت شیر برقی کنیستر، بخارات جذب شده به منیفولد هوا منتقل شده و در روند احتراق موتور مصرف می‌شوند. این اقدام نه‌تنها آلودگی را کاهش می‌دهد بلکه به بهینه‌سازی مصرف سوخت و آسان‌تر روشن شدن خودرو نیز کمک می‌کند.

علائم خرابی کنیستر چیست؟

خرابی کنیستر ممکن است با نشانه‌های زیر همراه باشد:

• بوی بنزین: در صورتی که بوی بنزین در داخل خودرو حس می‌شود، به‌ویژه اگر به صورت موقت و نه دائمی باشد، این می‌تواند نشانه‌ای از خرابی کنیستر یا شلنگ‌های مرتبط با آن باشد.

• خروج بخار با فشار از باک: اگر درب باک بنزین باز شود و بخار با فشار بالایی خارج گردد، این به معنای ناتوانی کنیستر در جذب بخارات و افزایش فشار در باک است.

• روشن شدن چراغ چک: خرابی شیر برقی کنیستر می‌تواند منجر به روشن شدن چراغ چک و ثبت کدهای خطا در سیستم الکترونیکی خودرو گردد.

• مشکل در استارت زدن: اگر خودرو برای روشن شدن به تعدادی استارت نیاز دارد، این ممکن است به دلیل عدم انتقال بخارات بنزین از کنیستر به موتور باشد.

• صدای تق تق: در صورتی که شلنگ‌های متصل به کنیستر دچار پارگی شوند، صدای مشابه تق‌تق در داخل خودرو شنیده می‌شود.

• افزایش مصرف سوخت: عدم استفاده از بخارات ذخیره شده منجر به افزایش مصرف سوخت خواهد شد.

دلایل خرابی کنیستر چیست و نحوه نگهداری آن چگونه است؟

کنیستر به عنوان یک قطعه مصرفی دارای عمر مشخصی است. از جمله دلایل شایع خرابی آن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• پر کردن بیش از حد باک: این عمل منجر به ورود بنزین مایع به کنیستر و در نهایت اشباع و خرابی زغال فعال آن می‌شود.

• پایان عمر مفید: با گذشت زمان، زغال فعال توانایی جذب مواد را از دست خواهد داد.

• پارگی یا گرفتگی شلنگ‌ها: شلنگ‌های اتصالی ممکن است آسیب ببینند و به این ترتیب عملکرد سیستم را مختل کنند.

برای جلوگیری از خرابی و افزایش طول عمر این قطعه، پیشنهاد می‌شود هر ۳۰ تا ۴۰ هزار کیلومتر یا ۲ تا ۳ سال یک‌بار، کنیستر و شیر برقی آن توسط یک تکنسین مجرب کنترل شوند. همچنین، هرگز باک بنزین را بیشتر از حد لازم پر نکنید.

آیا کنیستر تنها قطعه‌ جذب بخارات بنزین در خودرو است؟

بله، این سیستم پیشرفته در علم مهندسی با نام EVAP شناخته می‌شود. EVAP اختصار عبارت (Evaporative Emission Control System) به معنای سیستم کنترل آلودگی تبخیری است. همان‌طور که از نام آن مشخص است، وظیفه سیستم EVAP مکش بخارات بنزین و جلوگیری از ورود آن‌ها به جو خواهد بود.

کنیستر به عنوان یکی از اجزای سیستم EVAP محسوب می‌شود و این سیستم شامل شش جزء اصلی است که به شرح زیر است:

• باک بنزین: محلی که بخار بنزین از آن تولید می‌شود.

• کنیستر: این جز مخزن حاوی زغال فعال است که بخارات بنزین را جذب و ذخیره می‌کند.

• شیر تخلیه: این شیر با استفاده از سیستم کامپیوتری خودرو کنترل می‌شود. زمانی که موتور روشن است، این شیر باز می‌شود و بخارات بنزین ذخیره شده از کنیستر به منیفولد انتقال می‌یابد.

• شیر هواکش: این شیر در طرف دیگر کنیستر قرار دارد و وظیفه‌اش جایگزینی هوای تازه با بخارات بنزین خارج شده از کنیستر است.

• لوله‌ها و اتصالات: اجزاء و شلنگ‌هایی که معمولاً از مواد پلاستیکی یا فلزی ساخته شده و اجزای سیستم EVAP را به هم متصل می‌سازند.

• سنسور فشار باک: این سنسور با نظارت بر فشار باک و ارسال اطلاعات به کامپیوتر خودرو، میزان بخارات بنزین و همچنین نشتی سوخت را تعیین می‌کند.

جمع‌بندی، کنیستر چیست و چه می‌کند؟

به طور کلی، می‌توان گفت که کنیستر یا مخزن جذب بخارات بنزین یکی از اجزا حیاتی در خودروهای جدید محسوب می‌شود. این قطعه نقش به‌سزایی در کاهش آلایندگی خودروهای بنزینی و همچنین بهینه‌سازی مصرف سوخت دارد. مخزن جذب بخارات بنزین با جذب بخارات مضر سوخت، از ورود آن‌ها به جو جلوگیری می‌کند.

این در حالی است که کنیستر یک قطعه جدید به حساب نمی‌آید و حتی خودروهای کاربراتوری هم به آن مجهز بوده‌اند. با این وجود، اهمیت کنیستر در خودروهای بنزینی جدید که با انژکتورهای پیشرفته تجهیز شده‌اند، به‌مراتب بیشتر از گذشته است. اگر مخزن جذب بخارات بنزین خودروی شما به درستی کار کند، خواهید توانست خودرویی با مصرف سوخت مناسب و در عین حال با کمتری آسیب به محیط زیست داشته باشید. بخارات جذب شده نیز در اختیار سیستم سوخت‌رسانی قرار گرفته و در موتور مصرف می‌شود.

نصب این مخزن روی خودروهای بنزینی به معنی صرفه‌جویی در هزینه سوخت این خودروها است، زیرا بخارات بنزین نیز در موتور خودرو سوزانده می‌شوند. در یک جمع‌بندی کلی، این قطعه دارای اهمیت ویژه‌ای در کنترل آلودگی و بهبود کارایی خودروهای درون‌سوز می‌باشد.

سوالات متداول