نقشه توزیع بنزین بی‌یارانه در کرمان قبل از آغاز متوقف شد؛ اجرای آن پس از ارزیابی

در حالی‌که انتظار می‌رفت از نیمه‌های شب گذشته بنزین غیر یارانه‌ای با قیمت پالایشگاهی ۸۷ هزار و ۲۰۰ تومان در استان کرمان توزیع شود، این طرح قبل از آغاز آن به حالت تعلیق درآمد. «احمد سالاری‌فر»، مدیرعامل شرکت پخش فرآورده‌های نفتی استان کرمان در گفتگویی با رسانه‌های داخلی، از توقف برنامه توزیع خبر داد. وی افزود که این تصمیم در تعامل با استانداری کرمان اتخاذ شده و به همین دلیل اجرای طرح تا زمان انجام بررسی‌های بیشتر به تعویق افتاده است. در نتیجه، روند توزیع بنزین در استان کرمان به شیوه سابق خود ادامه خواهد یافت.

جزئیات طرح معلق توزیع بنزین غیر یارانه‌ای

شب گذشته، اخباری در رسانه‌های داخلی درباره توزیع بنزین غیر یارانه‌ای به قیمت پالایشگاهی در کرمان منتشر شد. بر اساس این خبر که «علی‌اصغر ذاکری‌هرندی»، معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار کرمان آن را بیان کرده بود، هر شهروند کرمانی می‌توانست ۴۰ لیتر بنزین را با نرخ ۸۷.۲۰۰ تومان دریافت کند. این برنامه قرار بود از ساعت ۲۴ روز چهارشنبه ۲۱ مرداد ۱۴۰۵ به مرحله اجرا درآید.

میزان سهمیه بنزین غیر یارانه‌ای در نظر گرفته شده در دو مقطع ۲۰ لیتری تعیین شده بود. ساکنان کرمان می‌توانستند پس از تکمیل سهمیه ۱۱۰ لیتری کارت سوخت خود، دو سهمیه ۲۰ لیتری اول و دوم را با قیمت ۸۷.۲۰۰ تومان دریافت کنند. سهمیه دوم پس از تمام شدن سهمیه اول برای مصرف‌کنندگان فعال می‌شد. همچنین برای خودروهای خدماتی، امدادی و نیروهای انتظامی در استان کرمان سهمیه ویژه‌ای به میزان ۸ لیتر برای هر ۱۰۰ کیلومتر پیمایش در نظر گرفته شده بود.

اختلاف توزیع بنزین در استان کرمان با دیگر مناطق کشور

باید به این نکته توجه کرد که روند توزیع بنزین در کرمان با بسیاری از دیگر نقاط کشور متفاوت است. به منظور جلوگیری از قاچاق سوخت، دولت از مدتی پیش در استان‌های هرمزگان، سیستان و بلوچستان و کرمان اقدام به اجرایی کردن طرح کدینگ کارت‌های سوخت کرده است. خودروهای دارای پلاک استان کرمان می‌توانند از تمامی جایگاه‌ها سوخت‌گیری نمایند؛ اما برای خودروهای غیر بومی در این استان امکان سوخت‌گیری فراهم نیست. برخی از جایگاه‌های سوخت در این استان اختصاصاً به خودروهای غیربومی خدمات‌دهی می‌کنند.

علاوه بر این، روش توزیع سهمیه‌ها نیز در استان کرمان دارای ویژگی‌های خاص خود است. علاوه بر ۶۰ لیتر سهمیه ۱۵۰۰ تومانی و ۵۰ لیتر سهمیه ۳۰۰۰ تومانی بنزین که به تمامی کارت‌های سوخت افزوده می‌شود، خودروهای کرمانی از سهمیه استانی ویژه‌ای بهره‌مند هستند. مقدار سهمیه استانی علیه سوخت در کرمان ۴۰ لیتر است که با قیمت ۵۰۰۰ تومان برای کارت‌های سوخت شارژ می‌شود. از این رو، مجموع سهمیه سوخت خودروها در استان کرمان به ۱۵۰ لیتر می‌رسد.

با توجه به اعتراضات شهروندان کرمانی درباره توزیع سوخت و ایست‌های طولانی در پمپ بنزین‌ها، قرار بود طرح جدیدی از شب گذشته آغاز شود. بر اساس این طرح، ۴۰ لیتر سهمیه با نرخ ۸۷.۲۰۰ تومان در اختیار شهروندان کرمانی قرار می‌گرفت. اما در نهایت، به دلیل دلایل نامشخص، اجرای این طرح تعلیق گردید.

نگاهی به دگرگونی‌های سیستم توزیع بنزین در ماه‌های گذشته

از ابتدای تابستان تا کنون، تغییرات فراوانی در سیستم توزیع بنزین کشور مشاهده کرده‌ایم. در ابتدا، میزان سهمیه بنزین دوم با نرخ ۳۰۰۰ تومان کاهش یافت. این سهمیه که در گذشته به میزان ۷۰ لیتر در هر ماه بود، اکنون به ۵۰ لیتر تقلیل یافته است. همچنین در بهار سال جاری شاهد بودیم که ذخیره‌سازی بنزین ۱۵۰۰ تومانی از ۶ ماه به ۳ ماه کاهش پیدا کرد.

تغییر دیگری که در نظام توزیع سوخت ایجاد شده، مربوط به حذف سهمیه سوخت خودروهایی با عمر بیشتر از ۲۰ سال بود. بر اساس تصمیم جدید دولت، خودروهایی که ۲۰ سال یا بیشتر سن دارند، به عنوان فرسوده شناخته شده و از دریافت سهمیه سوخت محروم گردیده‌اند. این خودروها ملزم به اسقاط یا خرید بنزین با نرخ آزاد از طریق کارت‌های جایگاه خواهند بود.

چالش کیفیت سوخت و معمای قیمت خودرو

همزمان با وضع محدودیت‌های جدید در فرآیند توزیع سوخت، سوالات متعددی پیرامون کیفیت بنزین توزیع شده مطرح گردیده است. اگر این روزها در شبکه‌های اجتماعی جستجو کنید، خواهید دید که هزاران مطلب درباره کیفیت پایین سوخت منتشر شده. مشکلات ناشی از کیفیت پایین سوخت، به خودروهای وارداتی، مونتاژی و حتی تعدادی از خودروهای داخلی آسیب رسانده است.

از سوی دیگر، بسیاری از خودروهای داخلی با فناوری‌های چندین دهه پیش طراحی و تولید شده و از نظر مصرف سوخت بهینه عمل نمی‌کنند. قیمت خودروهای وارداتی نیز به دلیل عوارض بالای واردات، به طرز قابل توجهی افزایش یافته و تغییر سریع ناوگان خودروها در کشور امکان‌پذیر نیست. تمامی این عوامل در کنار یکدیگر، موضوع بنزین را به یک معمای چندوجهی تبدیل کرده است.