کامپیوتر و سخت افزار

خرابی Ryzen 7 9800X3D روی مادربرد ایسوس X870؛ پردازنده 500 دلاری به جاکلیدی تبدیل شد!

خرابی ناگهانی AMD Ryzen 7 9800X3D روی مادربرد X870 ایسوس یک کاربر را با پردازنده‌ای ازکارافتاده روبه‌رو کرد. نبود فاکتور خرید نیز باعث شد امکان استفاده از گارانتی و RMA برای او فراهم نشود و در نهایت پردازنده‌ را به یک جاکلیدی تبدیل کند. همچنین گزارش شده است که پردازنده‌ های دسکتاپ Zen 6 شرکت AMD با NPU داخلی و بدون گرافیک مجتمع عرضه می‌شوند.

گزارش خرابی Ryzen 7 9800X3D روی ASUS Strix X870-A؛ پردازنده‌ای که به جاکلیدی تبدیل شد

پردازنده AMD Ryzen 7 9800X3D و دیگر تراشه‌های سری Ryzen 7000 و Ryzen 9000 همچنان روی مادربردهای AM5، به‌ویژه مدل‌های سری 800 با مواردی از خرابی مواجه می‌شوند. اگرچه تعداد چنین گزارش‌هایی نسبت به گذشته کاهش یافته است، اما همچنان نمونه‌هایی از آن در سایت ردیت منتشر می‌شود. در بسیاری از موارد اگر AMD نشانه‌ای از آسیب ناشی از کاربر پیدا نکند، کاربران موفق به دریافت پردازنده جایگزین از طریق RMA می‌شوند؛ با این حا، همه به چنین نتیجه‌ای دست پیدا نمی‌کنند.

کاربری با نام u/Super-Employment2753 از جمله افراد بدشانس بود که در نهایت پردازنده‌اش به یک جاکلیدی تبدیل شد، زیرا امکان ثبت درخواست RMA را نداشت. به گفته این کاربر، چند روز پیش هنگام اجرای بازی Meccha Chameleon کامپیوتر او به‌طور ناگهانی فریز شد. پس از راه‌اندازی مجدد سیستم، کامپیوتر دیگر بوت نشد و چراغ DRAM به‌صورت مداوم روشن ماند. این وضعیت معمولاً نشان‌دهنده وجود مشکل در یکی از قطعات اصلی، به‌خصوص پردازنده است؛ مشکلی که اغلب با روشن ماندن دائمی چراغ خطای DRAM یا CPU همراه می‌شود.

جمعه گذشته حدود ساعت 10:35 شب در حال بازی Meccha Chameleon بودم که ناگهان کامپیوتر فریز شد و مجبور شدم با نگه داشتن دکمه پاور آن را ری‌استارت کنم. بعد از آن سیستم دیگر POST نشد و چراغ DRAM روشن ماند. پردازنده را دوباره نصب کردم، فریم تماس Thermalright نسخه V1 را برداشتم، CMOS را ریست کردم و بایوس را نیز فلش زدم، اما مشکل همچنان باقی ماند و چراغ DRAM خاموش نشد. سپس برای تست رم، مادربرد و پردازنده به یک تعمیرگاه مراجعه کردم. در نهایت مشخص شد پردازنده حتی روی یک مادربرد جدید هم روشن نمی‌شود.
مادربرد: ASUS Strix X870-A
رم: Kingston Fury 32GB CL30 6000 MT/s
پردازنده: Ryzen 7 9800X3D
روی پردازنده هیچ نشانه‌ای از سوختگی وجود ندارد. مقدار VSOC روی 1.23 تنظیم شده بود و مقادیر PBO شامل PPT برابر 120، TDC برابر 100 و EDC برابر 100 بودند.
متاسفانه این پردازنده را از کشور دیگری خریده بودم و هیچ فاکتور خریدی هم نداشتم. آن را تقریباً در تاریخ نوامبر 2024 از یک دلال خریده بودم.
حالا یک جاکلیدی زیبا دارم.

این کاربر می‌گوید برای رفع مشکل، روش‌های مختلفی از جمله فلش کردن بایوس، ریست CMOS و نصب مجدد پردازنده را امتحان کرده است اما هیچ‌کدام نتیجه‌ای نداشتند. پس از مراجعه به تعمیرگاه و انجام تست‌های تشخیصی مشخص شد که پردازنده حتی روی یک مادربرد جدید نیز کار نمی‌کند. این موضوع نشان می‌دهد که پردازنده از کار افتاده است؛ به‌ویژه با توجه به اینکه نسخه‌های جدید بایوس، طبق ادعای سازندگان برای کاهش مشکلات بوت منتشر شده‌اند.

از آنجا که این کاربر هیچ‌گونه آسیب فیزیکی یا آثار سوختگی روی بستر پردازنده مشاهده نکرده، به نظر می‌رسد Ryzen 7 9800X3D او به‌صورت کاملاً بی‌صدا و بدون نشانه ظاهری از کار افتاده باشد؛ اتفاقی که نمونه‌های مشابه آن نیز پیش‌تر گزارش شده است.

متاسفانه این کاربر نتوانست از گارانتی و فرآیند RMA استفاده کند، زیرا پردازنده را از یک دلال خریداری کرده بود و فاکتور خرید معتبری در اختیار نداشت. بدون ارائه فاکتور، ثبت درخواست RMA عملاً امکان‌پذیر نیست. به همین دلیل،او چاره‌ای جز تبدیل این تراشه گران‌قیمت رایزن به یک جاکلیدی نداشت.

بدون امتیاز