کاهش قابل توجه کارایی کارت گرافیک RTX 5090 در زمینه تولید محتوا به علت محدودیت پهنای باند PCIe

براساس گزارش‌های اخیر، کمبود پهنای باند PCIe ممکن است عملکرد کارت گرافیک RTX 5090 را در کاربردهای تولید محتوا تا حدود 25 درصد کاهش دهد. داده‌هایی که توسط Puget منتشر شده‌اند، افت قابل توجهی در عملکرد را در هنگام استفاده از نسل‌های قبلی و اسلات‌های کم‌تر تأیید می‌کنند. با این حال، بارهای کاری هوش مصنوعی مرتبط با مدل‌های زبان بزرگ (LLM) تحت تأثیر این مسئله چندان قرار نگرفته است، ولی فعالیت‌های تولید محتوا و رندرینگ سه‌بعدی با کاهش قابل ملاحظه‌ای مواجه شده‌اند. در ادامه به این موضوع بیشتر خواهیم پرداخت، پس با ما باشید.

همیشه مشخص بوده است که پهنای باند PCIe بر عملکرد گیمینگ تأثیر می‌گذارد، به ویژه زمانی که با برخی از کارت گرافیک‌های پیشرفته مشغول به بازی هستید. اما آیا این موضوع به تأثیرگذاری در تولید محتوا نیز اشاره دارد؟ Puget Systems به بررسی این مسئله پرداخت و متوجه شد که کمبود پهنای باند مناسب PCIe می‌تواند به طور قابل توجهی عملکرد را در زمینه رندر ویدئو و توسعه بازی کاهش دهد. این یافته نشان می‌دهد که کسانی که با چندین کارت گرافیک جانبی کار می‌کنند، باید در تنظیم و نصب آن‌ها دقت کافی داشته باشند تا بتوانند حداکثر عملکرد را برای فعالیت‌های خود بدست آورند.

نصب کارت گرافیک‌های جانبی چگونه بر پهنای باند PCIe تأثیر می‌گذارد؟

شاید شما نیز بدانید که نسل‌های PCIe تقریباً به صورت انحصاری به مشخصات مادربرد شما وابسته‌اند. اما باید به این نکته توجه کرد که اگر یک مادربرد از جدیدترین استاندارد PCIe 5 در اسلات‌های 16x خود پشتیبانی می‌کند، این بدین معنا نیست که تمامی این اسلات‌ها عملکرد مشابهی خواهند داشت. برای مثال، نصب کارت‌های گرافیک در هر دو اسلات می‌تواند آنها را به طور پیش‌فرض به پیکربندی 8 خطی (lane) تغییر دهد و به این ترتیب پهنای باند هر دو کارت گرافیک به نصف کاهش یابد. همچنین، اضافه کردن حافظه‌های SSD NVMe می‌تواند به میزان خطوط در دسترس کاهش دهد و به طور بالقوه بر عملکرد مجموعه‌ای از وظایف حرفه‌ای تأثیر بگذارد. این مسئله برای مادربردهای قدیمی‌تر که از استانداردهای PCIe قبلی پشتیبانی می‌کنند نیز صادق است.

نتایج تست‌های Puget Systems

تحقیقات Puget نشان داده است که پهنای باند PCIe می‌تواند عملکرد را در بنچمارک‌های DaVinci Resolve محدود کند. به طور طبیعی، بهترین عملکرد از طریق پیکربندی PCIe با بالاترین پهنای باند قابل دستیابی است. این شرکت تنها با تفاوت‌های جزئی در حد خطای اندازه‌گیری بین PCIe 5 16x، استاندارد PCIe 5 8x و PCIe 4 16x مواجه شد. با این وجود، استفاده از PCIe 5 4x و PCIe 4 8x و همچنین PCIe 3 16x به کاهش 10 درصدی در عملکرد سیستم منجر شد.

علاوه بر این، کاهش یک پله دیگر و استفاده از PCIe 4 4x یا PCIe 3 8x باعث افت 25 درصدی کلی در عملکرد نسبت به نتایج اولیه شد. این نوع افت عملکرد می‌تواند به طور جدی بر کسب‌وکارها اثر بگذارد و به دلیل افزایش زمان مورد نیاز برای دستیابی به نتایج یا افزایش نیاز به فعالیت طولانی‌تر کارکنان و تجهیزات، ممکن است سودآوری را کاهش دهد.

باید ذکر شود که نرم‌افزار After Effects کاهش کمتری را نشان داد، به طوری که تنها کندترین پیکربندی‌های PCIe از حدود خطای‌ اندازه‌گیری خارج شدند، اما آنها هنوز تأثیر کمبود پهنای باند PCIe را به خوبی نمایان می‌سازند. Puget همچنین نتایج مشابهی را در تست‌های تولید مجازی Unreal Engine 5.5 ثبت کرد، جایی که مقادیر PCIe 4.0 4x و PCIe 3 8x حدود 7 درصد آهسته‌تر از پیکربندی‌هایی با سقف بالاتر پهنای باند بودند. اضافه بر این، در نرم‌افزار Blender تفاوتی 5 درصدی بین گزینه‌های با بالاترین و کمترین پهنای باند مشاهده شد، اگرچه بنچمارک مدل زبان بزرگ لاما (Llama) تأثیر چندانی از خود نشان نداد.

در جمع‌بندی، به نظر می‌رسد که پهنای باند PCIe در دسترس می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر عملکرد در برنامه‌های حرفه‌ای، به ویژه در ویرایش ویدئو داشته باشد. با این حال، این آزمایش با کارت گرافیک RTX 5090 انجام شده است که سریع‌ترین کارت گرافیک موجود در بازار (به جز برخی گزینه‌های حرفه‌ای) است و به میزان بیشتری به پهنای باند PCIe نسبت به سایر کارت‌های موجود در بازار نیاز دارد. احتمالاً سیستم‌هایی که از کارت گرافیک‌های معمولی‌تر استفاده می‌کنند، به این میزان تحت تأثیر محدودیت‌های پهنای باند PCIe قرار نخواهند گرفت.

با این وجود، کسانی که از تکنولوژی‌های پیشرفته بهره می‌برند، باید در پیکربندی کارت‌های گرافیک جانبی خود دقت لازم را داشته باشند تا بتوانند به طور مؤثر از پهنای باند PCIe استفاده کنند یا منتظر انتشار استاندارد PCIe 6 بمانند.