هوش مصنوعی برای برخی کارکنان بحران هویت ایجاد می‌کند
«ساتیا نادلا»، مدیرعامل مایکروسافت، معتقد است که برای شاغلان در حوزه‌های متکی بر هوش مصنوعی، چالش اصلی دوران جدید نه جنبه فنی، بلکه جنبه روانی دارد. نادلا می‌گوید از آنجایی که هوش مصنوعی می‌تواند در چند ثانیه از مهارت‌هایی استفاده کند که تسلط بر آنها سال‌ها زمان می‌برد، این فناوری کارکنان برخی حوزه‌ها را با بحران هویت حرفه‌ای روبه‌رو کرده است.
در گفتگویی با نشریه فرانسوی Le Point، مدیرعامل مایکروسافت می‌گوید:
«در بسیاری از موارد، کار ما بر پایه استفاده از مجموعه‌ای از ابزارها برای رسیدن به اهداف مشخص بنا شده بود. اکنون به‌طور ناگهانی ابزار بسیار قدرتمند جدیدی در اختیار داریم که بخشی از آن حس هویت حرفه‌ای را جابه‌جا کرده است.»
اضطراب و بحران هویت حرفه‌ای در آمارها
مطالعات اخیر نیز نشان می‌دهند که این نوع از اضطراب در میان کارکنان تحت تأثیر هوش مصنوعی بسیار رایج است. در ماه سپتامبر، نظرسنجی از ۲۵۰۰ کارمند نشان داد که ۴۶ درصد از آنها از اینکه برخی وظایف که به سال‌ها تخصص نیاز داشته اکنون تقریباً توسط هر کسی با کمک هوش مصنوعی انجام می‌شود، احساس سرخوردگی دارند. همچنین ۲۳ درصد دیگر اعلام کردند که احساس می‌کنند تخصص شخصی آنها بی‌ارزش شده است.
مطالعه دیگری نیز نشان داده که وکلای ثبت اختراع و کارکنان یک شرکت حقوقی پس از ورود هوش مصنوعی به فرایندهای کاری، در تطبیق با انتظارات جدید پیرامون استقلال کاری، میزان تخصص و روابط با موکلان دچار مشکل شده‌اند.
حتی شرکت آنتروپیک نیز به این موضوع توجه نشان داده است. این شرکت در دسامبر ۲۰۲۵ یک نظرسنجی داخلی از ۱۳۲ مهندس و محقق خود انجام داد که در آن، برخی از مهندسان اعتراف کرده بودند که دلشان برای کدنویسی مستقیم تنگ شده و آرزو داشتند همچنان فرصت‌های بیشتری برای راهنمایی همکاران و همکاری تیمی داشته باشند.
نادلا ابراز امیدواری کرده که کارکنان بتوانند حتی با وجود تغییرات چشمگیر در مشاغل خود، «حس هویت و کرامت» خویش را حفظ کنند. او به مهندسی نرم‌افزار اشاره کرد و گفت هرچند وظایف مهندسان دگرگون شده است، اما این حرفه اکنون حیاتی‌تر از همیشه محسوب می‌شود؛ زیرا کارهای انجام‌شده توسط هوش مصنوعی همچنان باید توسط انسان بررسی، راستی‌آزمایی و معتبرسازی شوند.
مدیرعامل مایکروسافت در پایان تأکید کرد:
«هوش مصنوعی باید به توانمندسازی انسان‌ها بپردازد و در کنترل آنها باقی بماند. در غیر این صورت، به خودی خود باید مردود شناخته شود.»
