بازار خودرو

اتحاد رقبا؛ استراتژی جدید خودروسازان ژاپنی برای مقابله با چینی‌ها

زنجیره تأمین مورد نیاز برای ساخت یک خودرو شبکه‌ای عظیم و به شدت تحت فشار برای کاهش هزینه‌ها است. این زنجیره تأمین طراحی، مهندسی و تولید یک خودرو را پشتیبانی می‌کند. زمانی‌که مصرف‌کنندگان به خودروها نگاه می‌کنند، تنها برند را می‌بینند. بااین‌وجود هر خودرو از حدود ۳۰,۰۰۰ قطعه مجزا تشکیل شده است که برای تأمین کردن آن باید بین شرکت‌های مختلف هماهنگی به وجود آورد. خودروسازان ژاپنی استاد تنظیم زنجیره‌های تأمین طی دهه‌های گذشته بوده‌اند.

بااین‌حال رابطه پرفراز و نشیب بین خودروسازان و تأمین‌کنندگان قطعات در آمریکای شمالی، اروپا و آسیا متفاوت است. هر منطقه با چالش‌های خاصی دست‌وپنجه نرم می‌کند که با وجود تلاش‌های چندساله، هنوز حل نشده باقی مانده‌اند.

تغییر رویه بی‌سابقه در ژاپن

در ژاپن، هفت خودروساز که دهه‌ها رقیب سرسخت یکدیگر بوده‌اند، درحال بررسی یک مسیر نامتعارف هستند. شرکت‌های خودروسازی ژاپنی تصمیم گرفته‌اند تا با یکدیگر همکاری کنند. آن‌ها می‌خواهند قطعاتی که از دید مشتری پنهان باقی می‌ماند را به‌طور مشترک مورد استفاده قرار دهند. هدف از همکاری خودروسازان ژاپنی با یکدیگر، افزایش رقابت‌پذیری صنعت خودرو این کشور است.

به‌جای اینکه هر خودروساز و تأمین‌کنندگانش منابع عظیمی را صرف توسعه قطعات اختصاصی برای هر برند کنند، خودروسازان ژاپنی قصد دارند قطعاتی را که قابلیت استانداردسازی دارند شناسایی کرده و به اشتراک بگذارند.

این رویکرد مزایای بسیاری برای تولیدکنندگان خودرو در ژاپن به‌دنبال خواهد داشت. این مزایا شامل کاهش پیچیدگی در خطوط تولید، تولید قطعات در تیراژ بالاتر و تنوع کمتر توسط تأمین‌کنندگان، آزادسازی منابع مالی برای توسعه فناوری‌های جدید، افزایش بهره‌وری و کاهش نهایی قیمت خودرو برای مصرف‌کننده هستند.

اتحاد برای مقابله با تهدید چین

یکی از مهم‌ترین دلایل این تصمیم، توانمندسازی خودروسازان ژاپنی برای رقابت مؤثرتر با شرکت‌های چینی است. «کوجی ساتو»، مدیرعامل سابق تویوتا و رئیس فعلی انجمن خودروسازان ژاپن، در این باره می‌گوید:

«ما به شدت احساس خطر می‌کنیم و می‌دانیم که صنعت خودروی ژاپن در یک دوره گذار عظیم قرار دارد. اکنون دقیقاً همان زمانی است که کل صنعت خودرو باید با چالش‌ها روبه‌رو شده و تکامل یابد.»

آیا خودروسازان آمریکایی، مسیر ژاپنی‌ها را طی خواهند کرد؟

اگر ژاپن بتواند این مسیر را با موفقیت طی کند، آیا غول‌های آمریکایی مانند جنرال موتورز، فورد و استلانتیس نیز باید همین کار را انجام دهند؟

«دیو آندریا»، تحلیلگر باسابقه صنعت خودرو، معتقد است که خودروسازان دیترویت باید از اصرار طولانی‌مدت خود مبنی‌بر طراحی اختصاصی تمام قطعات برای هر مدل جدید دست بردارند. سال گذشته، انجمن مهندسان خودرو (SAE) در دیترویت مقاله‌ای در این‌باره منتشر کرد. این انجمن از صنعت آمریکا خواست تا برای ماندن در عرصه رقابت با چین، به مزایای آن‌ها یعنی «سرعت چینی» و «هزینه چینی» دست یابند. خودروسازان چینی اکنون ۳۰ درصد از تولید جهانی خودرو را در اختیار گرفته‌اند.

آندریا در این باره می‌گوید:

«یکی از راه‌های رسیدن به این هدف این است که از استانداردهای صنعتی برای قطعاتی که از قبل طراحی، مهندسی و تأیید شده‌اند استفاده کنید. حتی اگر آن قطعه جای دیگری اختراع شده باشد، باید آن را بپذیرید و استفاده کنید.»

موانع همکاری و استانداردسازی قطعات

در گذشته، بودجه‌های هنگفتی در صنعت خودرو آمریکا صرف بازطراحی قطعاتی می‌شد که نیازی به تغییر نداشتند، تنها به این دلیل که بودجه آن تخصیص داده شده بود. اما امروزه این پول‌های مازاد وجود ندارند و خودروسازان مجبورند گزینه‌های جدیدی را در نظر بگیرند.

«مگان مک‌دونالد» از انجمن تأمین‌کنندگان خودرو (VSA) از پیشنهاد خودروسازان ژاپنی حمایت کرده و معتقد است که استفاده از قطعات مشترک غیرمتمایزکننده، می‌تواند سرمایه‌گذاری اولیه را کاهش داده و روند توسعه خودرو را تسریع کند. کلید این کار، شناسایی قطعاتی است که تأثیری در عملکرد، ظاهر یا حس رانندگی خودرو ندارند.

«سم ابوالسمید»، تحلیلگر صنعت خودرو، نیز این ایده را کاملاً منطقی می‌داند. او به عادت پرهزینه خودروسازان اشاره می‌کند. خودروسازان آمریکایی قطعات آماده را از تأمین‌کننده می‌گیرند و با تغییرات جزئی و بی‌تأثیر در عملکرد، هزینه نهایی را به شدت بالا می‌برند. این قطعات مانند موتور برف‌پاک‌کن یا بالابر شیشه هستند که مشتری اصلا آن‌ها را نمی‌بیند.

بررسی‌های مهندسی و کالبدشکافی خودروهای چینی نشان می‌دهد که آن‌ها دقیقاً با استفاده از همین قطعات از پیش آماده، با سرعت بالا و هزینه کم خودرو تولید می‌کنند.

چرا این موضوع اهمیت دارد؟

بسیار عجیب است که صنعت خودروی آمریکا، پس از پشت سر گذاشتن دو ورشکستگی بزرگ، اختلالات عظیم زنجیره تأمین در دوران کرونا و افزایش شدید قیمت خودروها، هنوز به سمت استانداردسازی قطعاتی که تأثیری در تمایز خودروها ندارند، حرکت نکرده است.

شاید اینرسی و مقاومت تیم‌های مهندسی قدیمی مانع این تغییر است. از‌ سوی دیگر خودروسازان آمریکایی نگران هستند که چنین اقدامی درنهایت به نفع برندهای خارجی تمام شود که در خاک آمریکا کارخانه تأسیس کرده‌اند. در هر صورت، این مقاومت می‌تواند همان سد بزرگی باشد که مانع از کاهش هزینه‌ها و رقابت‌پذیری برندها خواهد شد.

مقالات مرتبط

دکمه بازگشت به بالا